Mart 2026 itibarıyla Orta Doğu’da tırmanan jeopolitik gerilimler, küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’nı dünya ekonomisinin en önemli risk başlıklarından biri haline getirdi. Küresel petrol ticaretinin büyük bir bölümünün geçtiği bu dar su yolunda yaşanabilecek kalıcı bir aksama, yalnızca enerji arzını değil aynı zamanda küresel ekonomik büyüme dinamiklerini de doğrudan etkileyebilecek potansiyele sahip.
Uzmanlara göre boğazdaki sevkiyatların kesintiye uğraması durumunda petrol ve doğalgaz fiyatlarında hızlı ve sert yükselişler yaşanabilir. Enerji fiyatlarındaki bu tür ani artışların küresel enflasyon üzerinde yeni bir baskı yaratabileceği ifade ediliyor. Bu senaryonun gerçekleşmesi halinde dünya ekonomisinin düşük büyüme ve yüksek enflasyonun birlikte görüldüğü stagflasyonist bir ortama sürüklenme riski de gündeme gelebilir.
Enerji piyasalarına yönelik yapılan analizler, petrol fiyatlarının 100 dolar seviyesinin üzerine çıkmasının güçlü bir ihtimal haline geldiğini gösteriyor. Jeopolitik gerilimin uzun süre devam etmesi halinde ise fiyatların 125 ile 150 dolar bandına kadar yükselebileceği yönünde tahminler bulunuyor.
Hürmüz Boğazı yalnızca petrol ticareti açısından değil, sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) sevkiyatları açısından da kritik bir geçiş noktası konumunda bulunuyor. Küresel LNG ticaretinin yaklaşık beşte biri bu dar geçit üzerinden gerçekleştiriliyor. Bu nedenle boğazda yaşanabilecek bir aksaklık, özellikle Avrupa ve Asya’daki enerji piyasalarında maliyetlerin hızla yükselmesine yol açabilir.
Enerji fiyatlarında yaşanabilecek artışın sanayi üretimi üzerinde de önemli bir baskı yaratabileceği belirtiliyor. Çin, Hindistan, Japonya ve Güney Kore gibi büyük Asya ekonomileri petrol ithalatlarının önemli bir bölümünü bu rota üzerinden gerçekleştiriyor. Bu ülkelerde enerji arzında yaşanabilecek kesintiler küresel üretim zincirlerinde ciddi dalgalanmalara neden olabilir.
Uzmanlar özellikle otomotiv, elektronik ve kimya sektörlerinde üretim maliyetlerinin artabileceğine dikkat çekiyor. Enerji maliyetlerindeki yükselişin tedarik zincirleri üzerinde domino etkisi yaratabileceği ve küresel ticaret hacmini de olumsuz etkileyebileceği ifade ediliyor.
Bununla birlikte bölgede artan güvenlik riskleri yalnızca enerji arzını değil deniz taşımacılığı faaliyetlerini de zorlaştırıyor. Sigorta maliyetlerinin hızla yükselmesi ve güvenlik risklerinin artması, bazı uluslararası nakliye şirketlerinin bölgedeki seferlerini gözden geçirmesine neden oldu.
Piyasa kaynaklarına göre bazı büyük nakliye firmaları bölgedeki seferlerini geçici olarak askıya alma kararı alırken, bazıları ise alternatif güzergahlar üzerinde çalışıyor. Bu gelişmeler küresel ticaret maliyetlerini artırabilecek unsurlar arasında gösteriliyor.
Analistler krizin uzaması halinde yalnızca enerji piyasalarında değil, küresel ekonominin genel görünümünde de ciddi risklerin ortaya çıkabileceği konusunda uyarıyor. Uzayan bir gerilim ortamının küresel büyümeyi zayıflatabileceği ve resesyon riskini belirgin şekilde artırabileceği ifade ediliyor. Bu nedenle yatırımcılar ve politika yapıcılar, bölgedeki gelişmeleri yakından takip etmeye devam ediyor.