ABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin tıkanması ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz ablukasının sertleşmesi, petrol fiyatlarını üst üste dördüncü günde de yukarı taşıdı.
Piyasalar, Orta Doğu’dan gelen arz kesintisini telafi etmek için ABD kaynaklarına yönelirken, ABD’nin ham petrol ve rafine ürün ihracatı rekor seviyeye ulaştı.
Küresel enerji arzının kritik noktası Hürmüz Boğazı, Washington-Tahran arasındaki güç mücadelesinin odağında kalmaya devam ediyor.
Yeni bir barış görüşmesi turunun gerçekleşememesi üzerine Brent petrol 104 dolar seviyesine yaklaşırken, Batı Teksas tipi (WTI) ham petrol 95 dolar civarında seyrediyor.
ABD Başkanı Donald Trump, 7 Nisan’da sağlanan ateşkesin İran yeni bir teklif sunana kadar “süresiz olarak” geçerli olacağını açıklamış olsa da, Tahran’dan müzakerelere ilişkin olumsuz sinyaller geliyor.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını ateşkesin açık ihlali olarak nitelendirdi. Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise abluka ve tehditlerin diplomasi önünde en büyük engel olduğunu vurguladı.
Anlaşmazlık yalnızca Hürmüz Boğazı ile sınırlı değil; İran’ın nükleer programı ve İsrail’in Lübnan operasyonu gibi konular da müzakere masasında çözülemeyen temel başlıklar olarak duruyor.
Hürmüz’de Gerilim Yeni Aşamaya Taşındı
Hürmüz Boğazı üzerindeki fiziki kontrol mücadelesi ticari gemileri de hedef almaya başladı. İran hücumbotlarının Çarşamba günü ticari gemilere ateş açtığı bildirilirken, ABD güçlerinin de çok sayıda gemiye el koyduğu, denetim yaptığı ve birçok gemiyi geri çevirdiği açıklandı.
Boğazın uluslararası trafiğe neredeyse tamamen kapanması, Körfez ülkelerinden gelen petrol akışını durma noktasına getirdi.
ABD İhracatında Rekor
Orta Doğu’daki arz kesintisi nedeniyle küresel talep ABD kaynaklarına yöneldi. ABD Enerji Bilgi İdaresi (EIA) verilerine göre, artan talep ABD’nin toplam petrol ve yakıt ihracatını tarihi zirveye taşıdı.
ABD’deki rafine ürün stoklarının tüm ana kategorilerde gerilemesi, piyasadaki arz darboğazı endişelerini daha da artırdı.
ING Groep NV Emtia Stratejisi Başkanı Warren Patterson, “Müzakerelerdeki ilerleme eksikliği, petrol piyasasının çözüm umudunu yitirmesine ve giderek daha fazla arz kesintisi gerçeğini fiyatlamasına yol açacak” değerlendirmesinde bulundu.
BOK Financial Securities Kıdemli Başkan Yardımcısı Dennis Kissler ise “Bir taraf pes edene kadar fiyatlar için en az dirençli yol yukarı yönlü görünüyor” dedi.